XIVA XONLIGIDA SIYOSIY HOKIMIYAT VA DINIY NUFUZNINGINTEGRATSIYASI: PAHLAVON MAHMUD KULTI MISOLIDA
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19641381Keywords:
Xiva xonligi, Qo‘ng‘irotlar sulolasi, Pahlavon Mahmud, diniy nufuz, maqbara, vaqf, Muhammad Rahimxon I, JavonmardlikAbstract
Mazkur maqolada Xiva xonligi ijtimoiy-siyosiy hayotida diniy omilning tutgan o‘rni va uning davlat boshqaruvi bilan integratsiyalashuv jarayonlari tahlil qilinadi. Tadqiqot markazida Pahlavon Mahmud shaxsining “muqaddaslashtirilishi” (kult) va ushbu fenomenning Qo‘ng‘irotlar sulolasi davrida davlat mafkurasi darajasiga ko‘tarilishi masalasi turadi. Maqolada Muhammad Rahimxon I davrida Pahlavon Mahmud maqbarasining sulolaviy daxmaga aylantirilishi va uning siyosiy legitimlikni mustahkamlashdagi roli tarixiy manbalar hamda vaqf hujjatlari asosida yoritilgan. Shuningdek, “Javonmardlik” tariqati an’analarining xalq va hukmdor o‘rtasidagi ma’naviy ko‘prik sifatidagi ahamiyati ochib beriladi.
References
1. Munis Xorazmiy va Ogahiyning “Firdavs ul-iqbol” asari
2. Bayoniy, “Shajarayi Xorazmshohiy”.
3. M. Matniyozov, “Xiva xonligining ijtimoiy-siyosiy va madaniy hayoti”
4. R. Abdullaev va boshqalar, “O‘zbekiston tarixi (XVIII asrning ikkinchi yarmi — XIX asr o‘rtalari)”.
5. A. S. Sagdullaev, “O‘zbekiston tarixi: davlat va jamiyat taraqqiyoti”.
6. Bakiyor Bobojonov, “Islamization of the Central Asian states”
7. “O‘zbekiston Milliy Arxivi” (fond I-125 — Xiva xonlari arxivi)
8. Л. Констенко. Город Хива в 1873 году// Туркестанский сборник. Т. 82. –Спб.: 1873. –С. 323.
9. Rahmatulloh Xoja Abu Bakr Xoja o’g’li. Komiljon Xudayberganov, Hazrati Polvon ota. Afsona va haqiqat. – Toshkent, 2009. B.53.
10. Muhammad Alixon G’ofur. Xorazm safari kundaliklari (Eron elchisining xotiralari. XIX asr). – Toshkent: Fan, 2005. – B.7 – 18.
