Research and Publications

Qodirova Sh.S

Nabiyeva D.A.

10.5281/zenodo.21458797

Annotatsiya

Surunkali yurak yetishmovchiligi (SYuYe) zamonaviy kardiologiyaning eng dolzarb muammolaridan biri bo‘lib, nogironlik va o‘limning asosiy sabablaridan hisoblanadi. Metabolik sindrom (MS) esa semizlik, arterial gipertenziya, uglevod almashinuvi buzilishlari hamda dislipidemiya bilan tavsiflanadigan murakkab metabolik holat bo‘lib, yurak-qon tomir kasalliklari rivojlanish xavfini sezilarli darajada oshiradi. So‘nggi yillarda olib borilgan ilmiy tadqiqotlar metabolik sindrom mavjud bemorlarda surunkali yurak yetishmovchiligi tezroq rivojlanishi, miokard remodelingining kuchayishi hamda yurakning sistolik va diastolik funksiyalarining yomonlashishini ko‘rsatmoqda. Mazkur tadqiqotning maqsadi metabolik sindrom fonida surunkali yurak yetishmovchiligining klinik-funksional xususiyatlarini baholash hamda kompleks davolashning samaradorligini aniqlashdan iborat bo‘ldi. Tadqiqotga 40–75 yoshdagi 200 nafar surunkali yurak yetishmovchiligi va metabolik sindrom tashxisi qo‘yilgan bemorlar jalb qilindi. Bemorlar ikki guruhga ajratildi: standart davolash olgan guruh va kompleks davolash qo‘llanilgan guruh. Tadqiqot davomida klinik holat, NYHA funksional sinfi, 6 daqiqalik yurish testi, Minnesota Living with Heart Failure Questionnaire (MLHFQ), NT-proBNP, C-reaktiv oqsil (CRP), interleykin-6 (IL-6), HOMA-IR, glyukoza, HbA1c, lipid spektri hamda exokardiografik ko‘rsatkichlar baholandi. Kompleks davolash qo‘llangan bemorlarda chap qorincha chiqarish fraksiyasining ishonchli oshishi, NT-proBNP, IL-6 va CRP darajalarining kamayishi, insulin rezistentligining pasayishi, jismoniy yuklamaga chidamlilikning yaxshilanishi va hayot sifatining sezilarli darajada oshishi kuzatildi (p<0,05). 

Kalit so'zlar:

surunkali yurak yetishmovchiligi, metabolik sindrom, NT-proBNP, IL 6, CRP, insulin rezistentligi, exokardiografiya, kompleks terapiya.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Alberti K.G.M.M., Eckel R.H., Grundy S.M., Zimmet P.Z., Cleeman J.I., Donato K.A., et al. Harmonizing the metabolic syndrome. Circulation. 2009;120(16):1640–1645. 2. Anker S.D., Butler J., Filippatos G., Ferreira J.P., Bocchi E., Böhm M., et al. Empagliflozin in heart failure with a preserved ejection fraction. N Engl J Med. 2021;385(16):1451–1461. 3. Beghini A., Sammartino A.M., Papp Z., von Haehling S., Biegus J., Ponikowski P., et al. 2024 Update in heart failure. ESC Heart Fail. 2025;12(1):8–42. 4. Bozkurt B., Coats A.J.S., Tsutsui H., Abdelhamid C.M., Adamopoulos S., Albert N., et al. Universal definition and classification of heart failure. Eur J Heart Fail. 2021;23(3):352–380.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *