FORTEPIANO MASHG’ULOTLARINING O’QUVCHILARDA MUSIQIY IDROK, XOTIRA VA DIQQAT JARAYONLARINI RIVOJLANTIRISHDAGI PEDAGOGIK IMKONIYATLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23340632Ключевые слова:
fortepiano, musiqa ta’limi, musiqiy idrok, xotira, ishchi xotira, diqqat, selektiv diqqat, musiqiy tafakkur, ijrochilik faoliyati, kognitiv rivojlanishАннотация
Mazkur maqolada fortepiano mashg’ulotlarining o’quvchilarda musiqiy idrok, xotira va diqqat jarayonlarini rivojlantirishdagi pedagogik imkoniyatlari ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilingan. Fortepiano ijrochiligi jarayonida eshitish, ko’rish, harakat, ritmik sezgi, ishchi xotira va barqaror diqqat kabi psixik jarayonlarning o’zaro muvofiqlashishi yoritilgan. Fortepianoda nota matnini o’qish, ikki qo’l harakatini boshqarish, musiqiy materialni eslab qolish, ijroni eshitish orqali nazorat qilish va badiiy obrazni anglash kabi faoliyatlar o’quvchining musiqiy-kognitiv rivojlanishiga ta’sir qiluvchi muhim pedagogik omillar sifatida tavsiflangan. Xorijiy ilmiy tadqiqotlar natijalari qiyosiy tahlil qilinib, musiqa va fortepiano ta’limining ishchi xotira, selektiv diqqat, rejalashtirish va ijro funksiyalarining ayrim tarkibiy qismlari bilan bog’liqligi asoslangan. Shuningdek, umumiy o’rta ta’lim sharoitida fortepiano mashg’ulotlarini musiqiy idrok va kognitiv faollikni rivojlantirishga yo’naltirib tashkil etish bo’yicha metodik tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 28-iyuldagi PQ–231-son “Milliy va jahon musiqa san’ati yutuqlarini xalqimiz orasida keng targ‘ib qilishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – 30.07.2025. – 07/25/231/0664-son.
2. Degé, F., Kubicek, C., Schwarzer, G. Music Lessons and Intelligence: A Relation Mediated by Executive Functions // Music Perception. – 2011. – Vol. 29, No. 2. – P. 195 201. DOI: 10.1525/mp.2011.29.2.195.
3. Hallam, S. The Power of Music: Its Impact on the Intellectual, Social and Personal Development of Children and Young People // International Journal of Music Education. – 2010. – Vol. 28, No. 3. – P. 269–289. DOI: 10.1177/0255761410370658.
4. Price-Mohr, R., Price, C. Learning to Play the Piano Whilst Reading Music: Short Term School-Based Piano Instruction Improves Memory and Word Recognition in Children // International Journal of Early Childhood. – 2021. – Vol. 53. – P. 333–344. DOI: 10.1007/s13158-021-00297-5.
5. Schellenberg, E. G. Music Lessons Enhance IQ // Psychological Science. – 2004. – Vol. 15, No. 8. – P. 511–514. DOI: 10.1111/j.0956-7976.2004.00711.x.
6. Sharipova G.M., Xodjayeva Z. Musiqa o’qitish metodikasi. – Toshkent: NIF MSH, 2020. – 136 b.
